10 kroków do najbardziej zadziwiających rozwiązań architektonicznych w budynkach XXI wieku

10 kroków do najbardziej zadziwiających rozwiązań architektonicznych w budynkach XXI wieku

Jeszcze niedawno zaskakujące bryły niektórych budynków projektowanych przez naczelnych architektów współczesnych w różnych zakątkach świata budziły mieszane uczucia. Z każdym rokiem jednak i w naszym najbliższym otoczeniu przybywa obiektów mieszkalnych (i użyteczności publicznej) o zaskakujących bryłach, czy określanych mianem „innowacyjnych”. Na czym polega ich „innowacyjność”? Jakie są obecnie trendy w budownictwie, które sprawiają, że dany obiekt architektoniczny wydaje nam się zadziwiający? Jeśli fascynuje Cię architektura przyszłości, to ten artykuł jest skierowany właśnie do Ciebie!

Po pierwsze: jak to się zaczęło?

Architektura, jak i wiele innych dziedzin opiera się na rozwiązaniach wymyślonych przez swoich poprzedników. Jakie pomysły mieli architekci żyjący w minionym stuleciu, które są wykorzystywane w projektowaniu wnętrz i brył budynków dzisiaj?

  • Le Corbusier – nazywany jest ojcem modernizmu w architekturze. Jego założenia można zawrzeć w tzw. pięciu filarach modernistycznego stylu: uniesienie budynku ponad poziom na słupach zwanych pilotis, plan wolny, wolna fasada, wstęgowe okna, płaski dach czy połączenie ogrodu z domem (na dachu!) oraz hasła „słońce , przestrzeń i zieleń”. Le Corbusier kierował się klarownością formy i przestrzeni. Wytyczył nowe ścieżki dla architektury osiedli i miast oraz budynków komponujących się z zielenią.
  • Ludwig Mies Van De Rohe – autor powiedzenia “mniej znaczy więcej” twórca minimalizmu i funkcjonalizmu w architekturze. Opracował wizję architektury „skóry i szkieletu”. Jego budowle stały się inspiracją dla wielu wieżowców powstających w XX i XXI wieku.
  • Frank Lloyd Wright – twórca tzw. stylu organicznego w architekturze. Był mistrzem łączenia budynków z otaczającą przyrodą.
  • Louis Kahn – Kampus Instytutu Salka w San Diego – zbudowany w latach 60-tych minionego wieku. Mistrzowsko rozwiązany obiekt, w którym zostały połączone nast. materiały: cement pucolanowy, drewno tekowe, ołów, szkło oraz stal Cor-Ten. Budynki zostały zaprojektowane w taki sposób, aby pośrodku łączącego je dziedzińca płynął strumień! Innowacyjne rozwiązanie dotyczyło okien i świetlików, które przesuwane po specjalnych szynach mogły zmieniać swoje położenie.

Prace tych architektów XX wieku wytyczyły nową drogę. Ich projekty to często spektakularne prace, które zmieniły oblicze architektury.

Le Corbusier
Le Corbusier, źródło: Wikipedia

Po drugie: na czym polegają zadziwiające rozwiązania architektoniczne?

Coraz chętniej korzysta się z różnych innowacyjnych materiałów podczas wznoszenia budynków. Aby móc określać budynek mianem „innowacyjnego” trzeba wziąć pod uwagę, że materiały te, coraz doskonalsze pod względem technologii, wzbogacane są technologią, która w połączeniu z architekturą zaczyna zaskakiwać! Przykładem budynku, który jest wzniesiony z wykorzystaniem betonu i szkła jest Torre Agbar w Barcelonie. Został zbudowany na początku XXI wieku jako biurowiec. Architekt Jean Nouvel podaje, że inspiracją dla niego była góra Montserrat. O innowacyjności tego biurowca nie świadczy to, z czego został wybudowany i jaki ma kształt, ale jego rozwiązania technologiczne wdrożone już na etapie powstawania obiektu. W nocy Torre Agbar oświetlony jest z wykorzystaniem 2,5 tys., świateł LED. W budynku zastosowano także specjalny mechanizm, który steruje otwieraniem i zamykaniem okien w zależności od temperatury. Mechanizm został tak przemyślany, aby jednocześnie generować jak najmniej energii, po to, aby klimatyzować pomieszczenia biurowca.

Reklama


Torre Agbar
Torre Agbar, źródło: Pixabay

Po trzecie: międzynarodowe konkursy architektoniczne

Znaczącym wydarzeniem dla liczących się na świecie architektów i całej branży budowlanej jest World Architecture Festival. Z roku na rok na festiwal zgłaszanych jest coraz więcej prac z całego świata a w różnych wydarzeniach towarzyszących mu uczestniczy ponad tysiąc uczestników. Prace oceniane są w kilkudziesięciu różnych kategoriach. Tylko jednemu obiektowi przyznaje się tytuł „Najlepszego budynku na świecie”. Wybierany jest także najciekawszy budynek przyszłości. Ten tytuł trafia do budynku, który prezentuje nowe trendy i rzadko spotykane dotychczas rozwiązania technologiczne. W 2016 roku w kategorii World Building of the Year zwyciężył projekt pracowni KWK Promes – Centrum Dialogu Przełomy w Szczecinie.

Międzynarodowe konkursy architektoniczne
Międzynarodowe konkursy architektoniczne, źródło: Pixabay

Po czwarte: czym jest parametric design?

Najlepsze uczelnie architektoniczne na świecie wdrażają nowoczesne przedmioty dla swoich studentów. Taką nowoczesną dziedziną jest parametric design, czyli modelowanie parametryczne związane z zastosowaniem współczesnych technologii informacji i nauk informacyjnych do projektowania architektonicznego. Innowacyjność parametric designe polega na odejściu od tradycyjnego kreślenia kolejnych kresek na płaszczyznach. Projektowanie odbywa się z wykorzystaniem przyjętych przez projektantów algorytmów i parametrów. W taki sposób projektuje swoje innowacyjne obiekty Frank Owen Gehry. Powstające w ten sposób kształty i formy od razu przesyłane są do urządzeń sterowanych numerycznie, a te wykonują detale o wskazanym kształcie. Do projektowania wykorzystuje się skomplikowane oprogramowanie. Paramteric design daje możliwości wykorzystania technik informacyjnych do tworzenia architektury wirtualnej. Z wykorzystaniem różnych narzędzi studenci uczą się jak projektować modele przestrzenne na komputerze. Wszyscy pragnący przejść porządny kurs projektowania XXI wieku przyswajają sobie treści związane z generatywnymi procesami tworzenia czy cyfrową fabrykacją.

Parametric design
Parametric design, źródło: Pixabay

Po piąte: Wieżowiec 2050

Architektura przyszłości, to według specjalistów budynki, które cechować będą:

  • wizjonerstwo
  • innowacyjność technologiczna,
  • doskonałość wykonania,
  • funkcjonalność i indywidualność projektu,
  • wpisanie obiektu w „fizyczny kontekst”, czyli osadzenia go w realia przestrzenne.

Na początku 2013 roku przedstawiono wieżowiec przyszłości, który został nazwany „Wieżowcem 2050”. Jest to wizja hiper-inteligentnego budynku przyszłości cechującego się tym, że został wykonany z inteligentnych materiałów, które przystosowuje się do otoczenia, na przykład filtruje powietrze czy produkuje i magazynuje energię.

Wieżowiec 2050:

  • ma być wykonany jako obiekt modułowy, aby w przyszłości można było dowolne jego części bez szkody dla całości obiektu wymieniać,
  • fasada wieżowca według jej projektantów ma dopasowywać się do zmieniających się warunków atmosferycznych,
  • obiekt ma być wyposażony w innowacyjne rozwiązania dot. komunikacji zbiorowej,
  • obowiązkowo powinien być proekologiczny, a nawet produkować żywność, czy filtrować wodę!

Wieżowiec 2050
Wieżowiec 2050, źródło: Pinterst

Po szóste: kosmiczny wymiar architektury XXI wieku

Architektura XXI wieku ma powstawać w oparciu o możliwości projektowania parametrycznego oraz tzw. architektury interaktywnej. Nowoczesne budynki mają posiadać samonośny szkielet naszpikowany elektroniką oraz charakteryzować się nowocześnie wystylizowanym korpusem, powinien być zintegrowany z naturą. Okna wykonane z inteligentnych membran, ruchome, z możliwością przesuwania ich pod różnym kątem. W pracowni architektonicznej Fosters & Partners powstaje obecnie wizja bazy na księżycu, która ma w przyszłości zostać zbudowana po konsultacjach z Europejską Agencją Kosmiczną. Budynki mają przypominać kształtem igloo. Szkielet konstrukcyjny zaplanowany jest do budowy z rurowych elementów, a kopuła ma być nadmuchiwana! Ma być ona osłonięta elementami drukowanymi za pomocą robota drukarki 3D w technologii D-Shapez z gruntu księżycowego zwanego rygolitem. Całość będzie tworzyć lekką i wytrzymałą powłokę o strukturze gąbki.

Po siódme: technologie 3D i 4D w służbie architektury XXI wieku

Technologia S-Shape jest innowacyjnym sposobem na drukowanie elementów budynków. Jej wynalazcą jest Enrico Dini. Jak to działa?

  • Poszczególne elementy nadrukowywane są z kolejnych warstw piasku lub innych materiałów.
  • Całość spaja klej, a reszta piasku jest odzyskiwana i wykorzystywana ponownie Technologicznie masa, z jakiej powstają elementy jest podobna do sztucznego marmuru i charakteryzuje się większą wytrzymałością od betonu.
  • Nie ma więc potrzeby wykonywania zbrojenia.
  • Technologia drukowania modułów jest niezwykle dokładna.

Prognozuje się, że kolejna faza rozwoju architektury będzie się opierała o drukarki 4D, dzięki którym będzie można drukować obiekty „reagujące na swoich użytkowników”, czyli takie, które będą się dostosowywać do środowiska, a nawet takie, które będą mogły rosnąć wraz z upływem czasu. Materiały z których będzie się wykonywać elementy mogą mieć funkcje „oddychające”, jak skóra ludzka! Powłoki takie będą reagowały na warunki zewnętrzne, będą miały możliwość zawężania się i rozszerzania w zależności od warunków zewnętrznych! Trwają prace nad „inteligentną formą architektoniczną”, która nie będzie jednorodna, ale różnorodna. Porównać ją można do kości ludzkiej, która zbudowana jest z wapnia, ale jego rozłożenie różni się w zależności od obciążeń kości podczas ruchów człowieka. Technolodzy i inżynierowie pracują nad sposobem kontroli przestrzennego rozłożenia materiałów budowlanych, na przykład betonu. Zakłada się, że w przyszłości będziemy produkować inteligentne materiały i obiekty naszpikowane elektroniką, z możliwością sterowania nimi. Niektórzy stawiają tezę, że drukarki 3D oraz 4D są technologią na miarę wynalazku Johanna Gutenberga. I sprawi to, że w przyszłości powstanie architektura na miarę epoki cyfrowej.

Architektura XXI w
Architektura XXI w, źródło: Pixabay

Po ósme: inteligentne domy

Inteligentne domy, to takie, które są obsługiwane bez pracy fizycznej wykonywanej przez człowieka. Dzięki nowoczesnym rozwiązaniom wiele codziennych czynności związanych z „obsługą” domu można zautomatyzować (oświetlenie, ogrzewanie, wentylację, alarm, zasłanianie rolet zewnętrznych, regulacja klimatyzacji, i inne). Dom XXI wieku będzie komfortowy pod tym względem, będzie też obiektem bezpiecznym. Już dziś w nowoczesnych „smart-domach” podczas wyjazdu jest opcja „symulacji obecności domowników”, opcja automatycznego powiadamiania służb w momencie uruchomienia się alarmu, czy opcja p.poż., dzięki której w momencie wykrycia ognia technologia odcina dopływ gazu, podnosi rolety, by usprawnić ewakuację mieszkańców. System jest dopasowany do potrzeb mieszkańców i sterowany jest z poziomu telefonu komórkowego. Inteligentne domy jeszcze w latach 60-tych czy 70-tych były tylko futurystyczną wizją przyszłości nie mającą nic wspólnego z rzeczywistością. Producenci inteligentnego oprogramowania pracują nad stworzeniem całościowych pakietów obsługi „smart-domów”. Prognozuje się, że domy II poł. XXI wieku będą samodzielnie dostosowywać się do rytmu dnia użytkowników. Sztuczna inteligencja będzie wnioskowała na podstawie naszego rytmu dnia.

Inteligentne domy - 1 Inteligentne domy - 2 Inteligentne domy - 3

Inteligentne domy, źródło: Pinterest

Po dziewiąte: ekologia i natura

Już w II połowy XX wieku rozpoczęto dyskusję na temat ekologii, certyfikatów energetycznych i celowości wznoszenia budynków nazwanych „zero energetycznymi”. Przedstawiciele państw członkowskich UE zobowiązały rządy do tego, aby od 2020 roku wszystkie nowo powstające budynki były obiektami o praktycznie zerowym zużyciu energii. Inwestorzy muszą więc wziąć po uwagę to, żeby domy powstające w przyszłości miały na przykład doskonałe parametry izolacyjne i korzystały ze źródeł energii odnawialnej. Nowo powstałe domy mają być budynkami pasywnymi, czyli takimi, które mają jak najniższe zapotrzebowanie na energię, a duży udział w gospodarowaniu energią i zaawansowanymi technologiami ma mieć automatyka w budynku. Nowoczesny, ekologiczny obiekt ma wykorzystywać źródła pasywne i odnawialne takie jak: promieniowanie słoneczne, dogrzewanie powietrza wentylacyjnego, odzysk ciepła z wentylacji i pozyskiwanie energii z urządzeń elektrycznych i samych mieszkańców domu!

Dom ekologiczny - 1 Dom ekologiczny - 2 Dom ekologiczny - 3

Domy ekologiczne, źródło: Pinterest

Po dziesiąte: innowacyjne pomysły polskiej pracowni

Najsłynniejszym polskim architektem jest obecnie doceniany na całym świecie Robert Konieczny szef biura KWK Promes, pracowni, która powstała w 1990 roku. Z pracowni tej pochodzą najbardziej zaskakujące projekty domów mieszkalnych i obiektów użyteczności publicznej. W ostatnich latach z pracowni wyszły takie pomysły jak dom atrialny, „dom po drodze”, „dom autorodzinny”, „dom bezpieczny”, „dom typOwy” , czy tzw. „arka Koniecznego”. Dostrzeżony na arenie międzynarodowej i uhonorowany nagrodami jest tez projekt i realizacja Centrum Dialogu Przełomy w Szczecinie. Za projekt „domu atrialnego” otrzymał w 2006 roku nagrodę dla „Najlepszego domu mieszkalnego na świecie” w międzynarodowym konkursie World Architecture News. Museum of Architecture and Design w Chicago zaliczyło „dom aatrialny” i „dom ukryty” do najlepszych budynków świata! Za innowacyjność nagrodzone w międzynarodowych konkursach były też „dom bezpieczny”, „dom OUTrialny”, budynek Muzeum Narodowego w Szczecinie – Centrum Dialogu Przełomy. W 2007 r. pracownia trafiła na 44 miejsce listy najlepszych młodych architektów świata – według wydawnictwa „Scalae”. Z kolei „Wallpaper” umieścił pracownię KWK Promes na 101 miejscu w rankingu najbardziej ekscytujących biur architektonicznych świata. Pracownia kierowana przez Roberta Koniecznego została wymieniona w książce „European Architecture Since 1890” jako jedyna polska pracownia mająca wpływ na kształt współczesnej architektury europejskiej. Warto zapoznać się z pomysłami Roberta Koniecznego, gdyż na wielu płaszczyznach wykraczają swoją innowacyjnością poza utarte schematy architektoniczne.

KWK Promes - 1 KWK Promes - 2

KWK Promes, źródło: Pinterest

Jeśli chociaż trochę interesujesz się budownictwem i architekturą, to warto śledzić nowinki ogłaszane podczas międzynarodowych konkursów architektonicznych, czy w branżowej prasie i stronach internetowych. Zachęcamy też do zapoznania się z innymi naszymi artykułami dotyczącymi najnowszych trendów w architekturze, jak na przykład: “10 najdziwniejszych budynków na świecie, które musisz zobaczyć”, czy “Tak można mieszkać- idea mikrodomów”. Innowacyjne pomysły w budynkach XXI wieku z pewnością jeszcze nie raz nas zaskoczą, a wdrażane do nowych obiektów rozwiązania staną się na tyle powszechne, że być może i my w przyszłości będziemy mogli z nich skorzystać.


Ocena: 0.0

Data publikacji: 2018-02-02

Autor tekstu

Miłośniczka sztuk i sztuczek, obserwatorka życia codziennego. Mama trójki dzieci, posiadaczka drewnianej chaty oraz dwóch kotów. Lubi przedmioty i wnętrza z duszą. W jej tekstach zobaczycie artystyczną wizję mieszkania, która być może zainspiruje Was do odrobiny szaleństwa we własnym “M”.